|
Διευθυντές τοῦ περιοδικοῦ διετέλεσαν: Πρῶτος ὁ Γρηγόριος Παπαμιχαήλ, Καθηγητής τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, ἀπό τίς 1.6.1923 ὼς τίς 15.2.1939 καί ἀπό τόν Ἰανουάριο 1945 ὼς τόν θάνατό του (25.1.1956). Κατά τή διακοπή τῆς θητείας του τήν εὐθύνη τοῦ περιοδικοῦ εἶχαν ὁ Ἀρχιμανδρίτης καί μετέπειτα Ἀρχιεπίσκοπος Ἱερώνυμος Κοτσώνης (1939-1941) καί ὁ Παν. Τσάκωνας. Στή συνέχεια ἀνέλαβε τή διεύθυνση ὁ λογοτέχνης Θεοδόσιος Σπεράντζας ἀπό τό 1956 ἕως τό 1968. Τόν διαδέχθηκε ( 1968-1982) ὁ Κωνσταντῖνος Μπόνης, Καθηγητής τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν καί Ἀκαδημαϊκός. Τή σκυτάλη παρέλαβε ὁ Εὐάγγελος Θεοδώρου, Ὁμότιμος σήμερα Καθηγητής τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, ὁ ὁποῖος εἶχε τή διεύθυνση ὼς τό τέλος τοῦ 2008. 1923-1939/1956, Γρηγόριος Παπαμιχαήλ 1956-1968, Θεοδόσιος Σπεράντσας 1968-1982, Κωνσταντίνος Μπόνης 1982-2008, Εὐάγγελος Θεοδώρου |
ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΣΠΕΡΑΝΤΣΑΣ (1956-1968)
Διευθυντὴς τῆς «Εκκλησίας»
1956 - 1968
Ὁ Θεοδόσιος Κ. Σπεράντσας, ὁ ὁποῖος εἶχε διατελέσει Ἐπίτροπος Ἐπικρατείας στήν Ἱερά Σύνοδο τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος. Διηύθυνε τό περιοδικό «Ἐκκλησία» ἀπό τό 1956 ἕως τό 1968 καί ἔδωσε προτεραιότητα στήν ἀξιοποίηση «καί προβολή τῶν θησαυρῶν τῆς Ὀρθοδόξου παραδόσεως», μέ τή δημοσίευση κειμένων γνωστῶν νεοελλήνων λογοτεχνῶν (Φ. Κόντογλου, Α. Καραντώνη, Κ. Μπαστιά, Β. Ἠλιάδη, Π. Γλέζου, Κλ. Παρασχου κ.α.) καί ἐπέτρεψε τή χρήση τῆς δημοτικῆς γλώσσας στά δημοσιευόμενα κείμενα.
ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΠΑΠΑΜΙΧΑΗΛ (1874-1956)
Διευθυντὴς τῆς «Εκκλησίας»
1923-1939 / 1956
Ὁ Γρηγόριος Παπαμιχαήλ, πρῶτος διευθυντὴς τῆς «Θεολογίας» καὶ τῆς «Εκκλησίας» ὑπῆρξε Καθηγητὴς τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν καὶ Ἀκαδημαϊκός. Γεννήθηκε στὸ χωριὸ Ἵππειος τῆς Λέσβου. Σπούδασε Θεολογία στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τῆς Χάλκης καὶ συνέχισε τὶς σπουδὲς στὴ Θεολογικὴ Ἀκαδημία τῆς Ἁγίας Πετρούπολης. Γιὰ μία διετία δίδαξε ὡς καθηγητὴς στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τοῦ Σταυροῦ στὰ Ἱεροσόλυμα. Τὸ 1918 ἐξελέγη παμψηφεὶ τακτικὸς Καθηγητὴς τῆς Ἀπολογητικῆς καὶ τῆς Ἐγκυκλοπαιδείας τῆς Θεολογίας στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. Τὸ 1945 ἐξελέγη τακτικὸ μέλος τῆς Ἀκαδημίας Ἀθηνῶν, στὴν ὁποία διατέλεσε καὶ Πρόεδρος τὸ 1954. Παράλληλα ὁ Γρηγόριος Παπαμιχαὴλ από τό 1923 ἀνέλαβε τήν διεύθυνση τοῦ περιοδικοῦ τῆς «Ἐκκλησίας» καὶ τῆς «Θεολογίας».
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΠΟΝΗΣ (1905-1990)
Διευθυντὴς τῆς «Εκκλησίας» 1968-1982
Ὁ Κωνσταντῖνος Μπόνης γεννήθηκε στὸν Ἀστακὸ τῆς Ἀκαρνανίας. Τὸ 1922 γράφτηκε ἀρχικὰ στὴ Νομικὴ Σχολὴ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν καὶ μετὰ ἀπὸ διετία μετεγράφη στὴ Θεολογικὴ Σχολή, λαμβάνοντας τὸ πτυχίο του τὸ 1927. Συνέχισε τὶς σπουδές του στοὺς τομεῖς τῆς Βυζαντινολογίας καὶ τῆς Ἐκκλησιαστικῆς Φιλολογίας ἀρχικὰ στὶς Βρυξέλλες καὶ κατόπιν στὸ Μόναχο καὶ στὸ Βερολίνο. Τὸ 1938 ἐξελέγη Ὑφηγητὴς στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ Ἀθηνῶν, ἀκολούθως δίδαξε ὡς Ἐπίκουρος Καθηγητὴς καὶ τὸ 1942 ἐξελέγη τακτικὸς Καθηγητὴς τῆς Γενικῆς Ἐκκλησιαστικῆς Γραμματολογίας στὴ νεοσύστατη Θεολογικὴ Σχολὴ τοῦ Ἀριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Τὸ 1951 μετακλήθηκε ὡς τακτικός Καθηγητής τῆς ἕδρας τῆς Πατρολογίας καὶ τῆς Ἑρμηνείας τῶν Πατέρων στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ Ἀθηνῶν. Ἀπὸ τὸ 1968 ὼς τὸ 1982 ὑπῆρξε διευθυντὴς τοῦ περιοδικοῦ «Θεολογία». Τὸ 1978 ἐξελέγη τακτικὸ μέλος τῆς Ἀκαδημίας Ἀθηνῶν καὶ τὸ 1987 χρημάτισε πρόεδρός της.
ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ
Διευθυντὴς τῆς «Εκκλησίας» 1982-2008
Γεννήθηκε τὸ 1921 στὸ Ἀϊδίνι (Τράλλεις) τῆς Μικρᾶς Ἀσίας. Ἐργάσθηκε ὡς βοηθὸς στὴν Πάντειο Ἀνώτατη Σχολὴ Πολιτικῶν Ἐπιστημῶν. Τὸ 1951-1952 δίδαξε ὡς πρῶτος καθηγητὴς τῆς «Προπαρασκευαστικῆς Σχολῆς Διακονισσῶν» τῆς Ἀποστολικῆς Διακονίας. Τὸ 1959 ἐξελέγη Ὑφηγητὴς τῆς Πρακτικῆς Θεολογίας στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τῶν Ἀθηνῶν καὶ ἐπὶ διετία δίδαξε τὰ μαθήματα τῆς Κατηχητικῆς, Λειτουργικῆς καὶ Ἐκκλησιαστικῆς Ρητορικῆς ἢ Ὁμιλητικῆς. Κατὰ τὰ ἔτη 1961-1968 διατέλεσε τακτικὸς Καθηγητὴς τῆς Ὁμιλητικῆς καὶ Λειτουργικῆς στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τοῦ Ἀριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης καὶ ἀπὸ τὸ 1968 ἕως τὸ 1988 ὑπηρέτησε ὡς τακτικός Καθηγητὴς τῆς Πρακτικῆς Θεολογίας (Λειτουργικῆς, Ἐκκλησιαστικῆς Ρητορικῆς καὶ Κατηχητικῆς ἢ Χριστιανικῆς Παιδαγωγικῆς) στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. Ὁ Εὐάγγελος Θεοδώρου ὑπηρέτησε ἐπίσης ὡς διευθυντὴς τῆς Ἀποστολικῆς Διακονίας (1967-1970). Ἀπὸ τὸ 1982 μέχρι τὸ 2008 ὑπῆρξε διευθυντὴς τῶν περιοδικῶν «Ἐκκλησία» καί «Θεολογία».
Ἐκδίδεται μὲ τὴν πρόνοια
τοῦ Μακαριωτάτου Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καὶ πάσης Ἑλλάδος κ. Ἱερωνύμου
ΕΚΔΟΤΗΣ:
Ὁ Διευθυντὴς τοῦ Κλάδου Ἐκδόσεων:
Ὁ Ὠρεῶν Φιλόθεος,
Ἀρχιγραμματεὺς τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: Αλέξανδρος Κατσιάρας
Ἰδιοκτησία τοῦ Κλάδου Ἐκδόσεων
τῆς Ἐπικοινωνιακῆς καὶ Μορφωτικῆς Ὑπηρεσίας
τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος
Έδρα περιοδικού:
Αθηνάς 30, Αθήνα, τ.κ.10551
Τηλ. 211.1825296
Φαξ: 211.1824317
Το Περιοδικό σήμερα
Τὶς ἀλλαγὲς αὐτὲς ἀποφάσισε ἡ Διοικοῦσα Ἐπιτροπὴ τῆς Ἐπικοινωνιακῆς καὶ Μορφωτικῆς Ὑπηρεσίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος (Ε.Μ.Υ.Ε.Ε.) κατὰ τὴ συνεδρίαση τῆς 18ης Δεκεμβρίου 2008, ὑπὸ τὴν προεδρία τοῦ Μακαριωτάτου Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καὶ πάσης Ἑλλάδος κ. Ἱερωνύμου, ὕστερα ἀπὸ εἰσήγηση τοῦ Διευθυντῆ τοῦ Κλάδου Ἐκδόσεων Ἀρχιμανδρίτη κ. Κυρίλλου Μισιακούλη, Ἀρχιγραμματέως τῆς Ἱερᾶς Συνόδου καὶ τοῦ Εἰδικοῦ Συμβούλου τῆς Ἱερᾶς Συνόδου κ. Ἀλέξανδρου Κατσιάρα.
Τό περιοδικό Ἐκκλησία, Ἐπίσημο Δελτίον τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, ἄρχισε νά ἐκδίδεται τήν 1η Ἰουνίου 1923. Ἡ σκέψη γιά τήν ἔκδοση εἶχε ἤδη ὡριμάσει ἀπό τό 1914, ὅπως φαίνεται καί ἀπό τό «Σχέδιον Καταστατικοῦ Νόμου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος». Τήν πρωτοβουλία τῆς ἐκδόσεως εἰσηγήθηκε πρός τήν Ἱερά Σύνοδο ὁ μακαριστός Ἀρχιεπίσκοπος Ἀθηνῶν καί πάσης Ἑλλάδος Χρυσόστομος Α΄ (Παπαδόπουλος), ὁ ὁποῖος εἶχε ἐπισημάνει τό σχετικό κενό. Στὴν ἀπόφαση τῆς Ἱερᾶς Συνόδου περί ἐκδόσεως τοῦ περιοδικοῦ ἀναφέρεται ὅτι στήν ΕΚΚΛΗΣΙΑ θά δημοσιεύονται πράξεις, ἀποφάσεις καί ἐγκύκλιοι τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, τά ἐπίσημα γράμματα πού ἀνταλλάσσονται μέ τίς ἄλλες Ἐκκλησίες, Νόμοι καί Διατάγματα πού ἔχουν σχέση μέ τήν Ἐκκλησία, οἱ προκηρύξεις τῶν Ἱερῶν Μητροπόλεων, Μονῶν καί Ναῶν.
Τό Δελτίον ΕΚΚΛΗΣΙΑ ἐκδίδεται ἀνελλιπῶς ἀπό τό 1923, ἄν ἐξαιρέσουμε τή σύντομη ἀναστολή τῆς ἐκδόσεώς της ἀπό τόν Νοέμβριο τοῦ 1942 ἕως τόν Φεβρουάριο τοῦ 1944 (περίοδος Κατοχῆς) καί τή μή τακτική κυκλοφορία του κατά τά ἔτη 1945 καί 1946. Ὁ μελετητής τῶν παλαιοτέρων τόμων τοῦ περιοδικοῦ ἔχει μπροστά του ἕνα πανόραμα τῆς Ἐκκλησιαστικῆς ἱστορίας καί ζωῆς τῶν τελευταίων 99 ἐτῶν στήν Ἑλλάδα καί τήν ἀνά τήν οἰκουμένη Ὀρθοδοξία.
Ἐπιπλέον τῶν παραπάνω, στό περιοδικό κατά τή διάρκεια τῆς πορείας του, πού ἀγγίζει τά 100 ἔτη, φιλοξενήθηκαν ἄρθρα ἀπό διακεκριμένες προσωπικότητες τῆς Ἐκκλησίας, τῆς Θεολογικῆς καί τῆς Νομικῆς Ἐπιστήμης, τῆς λογοτεχνίας καί τῆς δημοσιογραφίας. Κατά καιρούς δημοσιεύθηκαν ἐνδιαφέροντα ἀφιερώματα καί πραγματοποιήθηκαν ἔκτακτες ἐκδόσεις γιά συγκεκριμένο θέμα, ὅπως ἡ ἔκτακτη ἔκδοση τοῦ 1957 γιά τή συμπλήρωση 100 ἐτῶν ἀπό τήν κοίμηση τοῦ λογίου Πρωτοπρεσβυτέρου Κωνσταντίνου Οἰκονόμου τοῦ ἐξ Οἰκονόμων.
Τό περιοδικό ΕΚΚΛΗΣΙΑ εἶναι ἰδιοκτησία τοῦ Κλάδου Ἐκδόσεων τῆς Ἐπικοινωνιακῆς καί Μορφωτικῆς Ὑπηρεσίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος. Ἐκδίδεται προνοίᾳ τοῦ ἑκάστοτε Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καί πάσης Ἑλλάδος. Κατά καιρούς ἐξεδίδετο ὡς δεκαπενθήμερο ἔντυπο, ὅμως ἀπό τό 1998 ἔχει καθιερωθεῖ ἡ μηνιαία ἔκδοσή του, ἐκτός τοῦ τεύχους Ἰουλίου-Αὐγούστου, τό ὁποῖο καλύπτει τήν ἐπικαιρότητα δύο μηνῶν. Κυκλοφοροῦν δηλαδή 11 τεύχη ἐτησίως.
Μέ τήν ἀνάληψη τῆς Προεδρίας τῆς Ε.Μ.Υ.Ε.Ε. ὑπό τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καί πάσης Ἑλλάδος κ. Ἱερωνύμου, ἐτέθη τό θέμα τῆς ἔτι περαιτέρω βελτιώσεως καί ἀναβαθμίσεως καί τῶν τριῶν περιοδικῶν τοῦ Κλάδου Ἐκδόσεων, ἤτοι καί τῆς Ἐκκλησίας.
Στήν Συνεδρία τῆς 18ης Δεκεμβρίου 2008 τῆς Ε.Δ. τῆς Ε.Μ.Υ.Ε.Ε., ὑπό τήν Προεδρία τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καί πάσης Ἑλλάδος κ. Ἱερωνύμου, συζητήθηκε τό θέμα καί κατόπιν εἰσηγήσεως τῶν ἀρχιμ. κ. Κυρίλλου Μισιακούλη, Ἀρχιγραμματέως τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, καί κ. Ἀλεξάνδρου Κατσιάρα, Εἰδικοῦ Συμβούλου τῆς Ἱερᾶς Συνόδου περί θεμάτων Ἐπικοινωνίας καί Παιδείας, ἀποφασίσθηκε ὅτι στό περιοδικό Ἐκκλησία, πέρα ἀπό τή δημοσίευση τῶν Συνοδικῶν Ἀποφάσεων, τῶν Εἰσηγήσεων τῶν Ἱεραρχῶν στήν Ι.Σ.Ι., τῶν Κανονιστικῶν Ἀποφάσεων τῆς Δ.Ι.Σ., τῆς ἐπίσημης ἀλληλογραφίας τῆς Δ.Ι.Σ. καί τοῦ Μακαριωτάτου Προέδρου Αὐτῆς, τῶν κυριότερων γεγονότων καί δράσεων πού ἀφοροῦν τίς Συνοδικές Ἐπιτροπές, τήν Ἱερά Ἀρχιεπισκοπή Ἀθηνῶν καί τίς Ἱερές Μητροπόλεις τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, νά ἐμπλουτισθεῖ καὶ νὰ διευρυνθεῖ ἡ παλαιότερη ἐκ τῶν μονίμων στηλῶν τοῦ περιοδικοῦ, ἐκείνη τῶν «Ἐκκλησιαστικῶν Χρονικῶν», μέ τήν προσθήκη τῆς στήλης τῶν «Διορθοδόξων καί Διαχριστιανικῶν» εἰδήσεων ἀπό τόν Διορθόδοξο, Διαχριστιανικό καί Διαθρησκειακό χῶρο.
Κατά τήν αὐτή Συνεδρία ἀποφασίσθηκε προσέτι ἡ ἀνανέωση τῆς ἐμφάνισης τοῦ περιοδικοῦ Ἐκκλησία, πού ὑλοποιήθηκε ἀπό τό 11ο τεῦχος τοῦ Δεκεμβρίου 2009. Στό πλαίσιο αὐτῆς τῆς ἀποφάσεως ἔγινε ἀναμόρφωση τῶν γραμματοσειρῶν καὶ τῶν περιθωρίων τῶν κειμένων γιά τήν εὐχερέστερη ἀνάγνωσή των καί ἐπιλέχθηκαν τρεῖς διαφορετικοί τύποι γραμμάτων, πρός διάκριση τῶν ἀντιστοίχων ἑνοτήτων τοῦ περιοδικοῦ: «Ἐπίσημα Κείμενα», «Κανονισμοί καί Αποφάσεις» καί «Ἐκκλησιαστικά Χρονικά».
Τέλος, κατόπιν ἐνεργειῶν τοῦ Διευθυντοῦ Συντάξεως, ὑπάλληλοι τοῦ Κλάδου Διαδικτύου καί τοῦ Τμήματος Συντάξεως τοῦ Κλάδου Ἐκδόσεων ξεκίνησαν τό 2021 διαδικασία ψηφιοποιήσεως ὅλων τῶν ἐντύπων τευχῶν τοῦ περιοδικοῦ Ἐκκλησία ἀπό τό 1923 ἕως καί τό 1999, πού ὁλοκληρώθηκε προσφάτως. Πλέον, ἀπὸ τὸν Μάιο τοῦ 2022, ὁλόκληρο τό corpus τοῦ ἐπίσημου Δελτίου Ἐκκλησία τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος διατίθεται ψηφιοποιημένο ἐλεύθερα σέ κάθε ἐνδιαφερόμενο στήν ἐπιλογή: «Ἅπαντα Ἐκκλησίας», ὅπου ὑπάρχουν δύο φάκελοι: στόν ἕναν μπορεῖ κάποιος νά βρεῖ τά τεύχη τῶν ἐτῶν 1923-1999 καί στόν ἄλλο τά τεύχη ἀπό τό ἔτος 2000 ἕως το τρέχον.
ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΜΕ ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «ΕΚΚΛΗΣΙΑ»
ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ:
Διεύθυνση: Αθηνάς 30, Αθήνα, τ.κ.10551
Τηλ. Γραμματείας: 211.1825296
Φαξ: 211.1824317
email: periodika@ecclesia.gr